Ο φίλος μου που ζούσε στο αεροδρόμιο

Δημοσιότητα πήρε σήμερα στην Ελλάδα ένας άνθρωπος που βρέθηκε να κατοικεί σε Αεροδρόμιο. Θυμηθήκαμε και μια ταινία με τον Tom Hanks- η οποία έχει ‘Happy End’ βεβαίως.

 

Είχαμε ένα φίλο που το έκανε αυτό. Χρόνια ζούσε στην Ολλανδία, ερχόταν στη Μύκονο τα καλοκαίρια. 

Ζωγράφιζε. Κάποτε αδρά θυμάμαι ότι είχε παντρευτεί Ολλανδέζα;

Στη Μύκονο θα θυμάστε το Γιάννη (S... ή N... τα.. παρατσούκλια του, από Κ.. το επίθετο).

Δε θυμάμαι πια τι πήγε στραβά και κατέληξε να ζει στο Βενιζέλος. Ποτέ δεν είπε πως κάτι πήγε στραβά, ποτέ δεν παραπονιόταν, ποτέ δε γκρίνιαζε.

Μέσα του βαθιά δεν ξέρω τι έλεγε στον εαυτό του μα προς εμάς γνωστούς και φίλους ποτέ δεν έδειξε να γκρινιάζει ή να μεμψιμοιρεί.

Ιδιότροπος ήταν και το καλλιεργούσε. Όταν κάποιος τον ενοχλούσε τον έκοβε. Μαχαίρι. Μα δε μάθαινες γιατί. Δεν κουτσομπόλευε, δε ρωτούσε, δεν έβλεπε ίσως κανένα μας.

 

Στο αεροδρόμιο τον κατάλαβαν. ‘Ένας ‘μπάτσος’ (σόρυ αν είστε Αστυνομικός, έτσι μου μετέφεραν την πληροφορία), τον κυνήγησε, του είπε ότι αν τον ξανάβλεπε θα τον έσπαγε στο ξύλο. Ο Γιάννης δεν έπαιρνε από αυτά, το ‘ριχνε στην τρέλα. Αυτό που κάποιοι κάνουν τρέλες πιστεύοντας ότι κάνουν τον τρελό, δεν είναι. Για εκείνον, από χρόνια, ασυνήθιστες συμπεριφορές δημόσια ήταν συνήθεια, τρόπος επιβίωσης σα ζωντανό Θέατρο για το εγώ του, να κάνει γνωριμίες αλλά και σαν άμυνα όταν κάτι άλλο ενοχλούσε τον περίγυρο. 

Όμως ο Μπάτσος δεν ήταν σαν εμάς, δεν καταλάβαινε από ανορθόδοξες συμπεριφορές, από ντυσίματα αλλιώτικα και Θέατρα του Παραλόγου και του δρόμου.  Του έλεγε ‘Θα σε σπάσω στο ξύλο αν σε ξαναδώ. Και το έκανε, ο Γιάννης βρέθηκε στο νοσοκομείο και το πόδι του ποτέ δεν έφτιαξε μετά, τον πονούσε πολύ, μάθαμε από κοινό μας φίλο κι έμπορο.

 

Αλληλογραφούσαμε. Κάποια στιγμή χάθηκε. 

Έλαβα ένα μήνυμα στο Facebook. H φίλη του Ανίτα από την Ολλανδία. Μου είπε ότι εκείνη του είχε φτιάξει το προφίλ για να βάζει τη ζωγραφική του και εκείνη είδε τα emails και τα μηνύματά μου. Ο Γιάννης μου είπε δεν έχει πια υπολογιστή, ούτε τηλέφωνο.  Μια φορά την εβδομάδα παίρνει τα μηνύματά του από το ταχυδρομείο,διεύθυνση PostRestante  στο Ηράκλειο.

 

Βρήκα την ανιψιά του το 2022,

‘Δεν  ξέρουμε καν αν ζει...’ μου είπε κι ότι όποτε ακούσουν κάποια περίεργη περίπτωση επικοινωνούν. ‘Περίεργη’.. για θάνατο εννοούσε. 

 

‘Ακόμα ζωντανοί΄είχε γράψει ο Κύριος Kastell σε μια φωτογραφία τους στο σπίτι μας.  Για τον εαυτό του μιλούσε, αλλά περίεργη διαίσθηση, λίγο μετά ο Γιάννης χάθηκε από προσώπου γης.

 

Εύχομαι να μάς ξέχασε όλους διότι είναι κάπου μακριά, ευτυχισμένος.

Κάπου στην Αθήνα έχω έργα του- δώρα μα και αγορασμένα από τον Κύριο Kastell.

 ______________________________________

Η είδηση σήμερα, ET3 , μα δε μπόρεσα να τo βρω στο YouTube, το φέρνω από το Twitter (X). Συγκινητικό που έχει μαζί του και το σκυλάκι του, Κοκονάκι 12 ετών: https://x.com/stenikito/status/2040372544251822256

Το ρεπορτάζ έπαιξε στο δελτίο ειδήσεων της ΕΡΤ3. Αν μπορείτε, αφιερώστε λίγο χρόνο να δείτε το βίντεο. Και αν θέλετε, μοιραστείτε το. Ίσως έτσι φτάσει εκεί που πρέπει, σε ανθρώπους που μπορούν να βοηθήσουν (για το κινητό του ανθρώπου στο inbox). pic.twitter.com/4Mc78ri3A8

— Stelios nikitopoulos (@stenikito) April 4, 2026

             The Terminal: Tom Hanks https://www.imdb.com/title/tt0362227/?ref_=vp_ov_i   

Παρντόν και έγινε με μια συγγνώμη και ένα ευχαριστώ

                                   

 

Είναι γνωστά τα τελευταία λόγια της Μαρίας Αντουανέττας πριν σκύψει να ακουμπήσει το κεφάλι της στη λαιμητόμο. ‘Παρντόν, Κύριε’*ψιθύρισε στο Δήμιο επειδή τον πάτησε, κατά λάθος, σκοντάφτοντας στα σκαλιά καθώς ανέβαινε στην εξέδρα..

 

Υπάρχει μια ολόκληρη κατηγορία ανθρώπων που δε ζητά συγγνώμη. 

Χωρίζεται σε αμέτρητες υποκατηγορίες, όπως λ.χ. εκείνους που δεν κάνουν ποτέ λάθος ή εκείνους που πιστεύουν ότι είναι λάθος να παραδεχθείς το λάθος σου ή εκείνους που έχουν ζήτημα εγωισμού, που νομίζουν πως μια συγγνώμη είναι αποδοχή χρέους δυσβάσταχτου.

 Άλλοτε είναι θέμα αγωγής κι ανατροφής και περιβάλλοντος, άλλοτε θέμα εγωισμού. Μα αυτά, αυτούς, τους ξέρουμε. 

Με το άλλο απορώ. Εκείνους που δε λένε ευχαριστώ για μικρά ή μεγάλα, ούτε μηχανικά όπως δίχως σκέψη ευχαριστούμε από (καλή) συνήθεια όποτε μάς δίνουν κάτι, είτε όταν αλήθεια μας βοήθησαν και το εννοούμε και θέλουμε να εκφραστεί ότι πολύ το υπολογίζουμε.

Και αυτούς, όμως, που δυσκολεύονται να με ευχαριστήσουν, τους συνήθισα στη χώρα αυτή που μου έτυχε να ζω. Η απορία μου σήμερα -επειδή μόλις μου έτυχε με φιλοδώρημα σε ντελιβερά- είναι πότε ακριβώς και με ποια λογική έγινε το ‘έγινε’ συνώνυμο του ‘ευχαριστώ’.

 

___________________________________________________

*‘Pardonnez-moi, monsieur. Je ne l'ai pas fait exprès’.

‘Παρντόν, Κύριε, δεν το έκανα επίτηδες’  είπε στον Ανρί Σανσόν, τον πασίγνωστο Δήμιο της Επανάστασης.

Εξαντλημένη από την τετραετία στη φυλακή και την αγωνία για το μέλλον των παιδιών της, ταλαιπωρημένη για μήνες από ακατάσχετες αιμορραγίες αδιάγνωστου γυναικολογικού προβλήματος που εκτός της εξάντλησης είχε συνέπεια και την ταπείνωση στις δύσκολες συνθήκες φυλακής (κι εκείνων των προ ταμπόν και τρεχούμενου νερού εποχών) μόλις είχε μεταφερθεί στην ξύλινη εξέδρα της Καρμανιόλας από το σκοτεινό και υγρό κελί της στην Κονσιερζερί. Τρέμοντας από το κρύο μέσα στο λευκό λεπτό μεσοφόρι της, κουρεμένη πάνω από τον αυχένα για τον αποκεφαλισμό, η ‘Χήρα Καπέτου’ όπως λεγόταν πιά, στις 16  Οκτωβρίου 1793 είχε μόλις διασχίσει σε ανοιχτό κάρο το Παρίσι (γιατί πολλά είχαν μεσολαβήσει από όταν το Λουδοβίκο, τον άνδρα της κι άλλους αριστοκράτες τους μετέφεραν σε κλειστές άμαξες). 

Από νωρίς περίμενε ο λαός στη διαδρομή και οι θρυλικές ‘Poissardes’ (οι γυναίκες ‘της αγοράς’ που έγιναν γυναίκες-σύμβολα της Επανάστασης όταν διαδηλώνοντας το 1789 μπήκαν στις Βερσαλλίες για να ζητήσουν από τον ίδιο το Βασιλιά ψωμί και αψηφώντας πύλες, φύλακες και στρατό βρήκαν τα διαμερίσματά της βασιλικής οικογένειας και τους μετέφεραν όλους στην πρωτεύουσα) πρωτοστατούσαν φωνάζοντας συνθήματα της Επανάστασης και πετώντας βρωμιές και σάπια λαχανικά στην Πρώην Βασίλισσα. 

Λένε ότι η Μαρία Αντουανέττα έσκυψε και σήκωσε με χάρη ένα τέτοιο σάπιο κρεμμύδι και το μύρισε σα να της είχαν προσφέρει τριαντάφυλλο την ώρα του χορού . Η ιστορία είναι χαρακτηριστικά φτιαχτή, κάποιου αδαούς που δεν κατανοεί τι είναι ο βαθύς πόνος , μα ούτε μπορεί να φανταστεί την αγεφύρωτη απόσταση που, στα ίδια της τα μάτια, εκείνη, ως απόγονος Καισάρων, είχε από τις αόρατες γι’ αυτήν ‘Ψαρούδες’. Μια απόσταση που τελικά είναι κι ένα απ’ τα αίτια άγριου μίσους και οργής προς την ασπρομάλλα 37χρονη χήρα που είναι γνωστό πως ούτε στα νιάτα και τις δόξες της δε αγάπησε κοσμικές προστριβές και κατινιές του σαλονιού. Πρώτα-πρώτα διότι ήταν μυωπική κι αν κάτι μύρισε ίσως να ήταν για να δει τι ήταν, αλλά πιο πιθανό είναι να είχε αλλού το νου της.  Όμως, κυρίως, πώς θα έπιανε κάτι αφού τα χέρια της σε όλη τη διαδρομή ήταν δεμένα πίσω από την πλάτη της;  Αυτά μάλιστα τα δεμένα χέρια μαζί με την εξάντληση και τη μυωπία της στη διαδρομή στο πρωινό φως μετά από μήνες στο σκοτεινό κελί είναι, όπως διηγείται ο Στέφαν Τσβάιχ στην εξαιρετική βιογραφία της, η αιτία που σκόνταψε πάνω στο Δήμιο ανεβαίνοντας στην καρμανιόλα.

 

Τσβάιχ. Πληροφορία ως κάτι πιο προσωπικό, αν διασκεδάσατε που φέρνω τόσες λεπτομέρειες:

Διάβασα 12 ετών τη βιογραφία της από τον συμπατριώτη της Στέφαν Τσβάιχ (την οποία συστήνω) κι έγινε αιτία στο Παρίσι να πάω στην Κονσιερζερί τη φυλακή της, να χαρώ τις Βερσαλλίες που λάτρεψα και με κατέκτησαν κι αυτές και οι κήποι και το Ροκοκό ως ρυθμός και της απλότητας καλαισθησία του Τριανόν που μου καλλιέργησε μια εκτίμηση βαθιά της Φύσης, κι είχαν αυτές οι πολύ νεανικές ανακαλύψεις μου συνέπεια το μακρύ αισθητικό και πολιτικό ταξίδι απ’ το οποίο δεν έχω επιστρέψει ακόμα.

Να και οδηγίες πώς να πείτε ένα ρημάδι 'ευχαριστώ'. Όλα τα βρίσκει ο άνθρωπος στο Ίντερνετ.

Να και το Google! 

O λόγος που (παρά τις Μαρίες Αντουανέττες μου) εικονογραφώ κάπως τριτοκλασάτα με ελληνική ταινία είναι που ψάχνοντας από που να ήρθε αυτό το 'Έγινε!' σκέφτηκα το 'Ιέφτασιιι'. Δηλαδή:

Παραγγέλνει καφέ ο πελάτης,

'Εφτασεε!!' φωνάζει ο καφετζής (πριν καλά καλά τον ξεκινήσει).  
Λέει το αφεντικό 'πρέπει να ανέβουν κι εκείνα τα καφάσια πάνω.

'Έγινε, αφεντικό' απαντά ο Μπακαλόγατος, κατά το 'πες πως έγινε', δηλαδή 'άσ' το πάνω μου'.

Ένας τύπος απάντησης που δείχνει προθυμία και σεβασμό δηλαδή. 

Οπότε.... οπότε, σκέπτομαι, αυτό το 'έγινε' με ένα μυστηριώδες άλμα ενώ δε σημαίνει κάτι αν συσχετιστώ με το διάλογο, φέρνει ένα φορτίο συναισθηματικό, προθυμίας και σεβασμού προς το.. 'Αφεντικό'- άρα ευεργέτη, άρα 'θα σου 'λεγα τώρα πως σε ευχαριστώ μα δε θέλω να πάρεις αέρα επειδή μου κανες μια εξυπηρέτηση (διότι είμαι και αχάριστος εκτός από αγενής).

Εσείς; Τι λέτε; το τραβάω πολύ; Έχετε άλλη ερμηνεία;

______________________________________________________

'The AUNTS' όπως 'της ΘΕΙΑΣ σου' ― #Ζούμε_σε_κακή_μετάφραση

'The AUNTS' ??

Δεν ξέρω τι σημαίνει και το βλέπω ξαφνικά στο Facebook τίτλο σε άλμπουμ με φωτογραφίες μου.

Ανοίγοντας ανακάλυψα ότι πρόκειται για τη συλλογή στην οποία έχω διάφορα κωμικά για το Φανταστικό Φίλο κάποιων παιδιών ενήλικων, μια συλλογή που ονομάζω 'ΤΑ ΘΕΙΑ' αλλά για κάποιο δικό του λόγο το Facebook σήμερα αποφάσισε να μου το μεταφράσει.

Μαντεύει ίσως ότι πια δεν καταλαβαίνω τον εαυτό μου;

Ή κάνει κακές παρέες; Κάτι γυμνασιόπαιδα που τελευταία παρατηρώ, μιλάνε μεταξύ τους σε κάτι (κωμικά ομολογώ) άθλια αγγλικά, τα οποία προφέρουν μέσω μύτης με κλειστό στόμα, σα να νομίζουν ότι έτσι, και μιλώντας πολύ γρήγορα, ακούγονται σαν αγγλόφωνοι ιθαγενείς.

 

+ΤΗΕ ΑUNTS+ λοιπόν +ΤΑ ΘΕΙΑ+ . 

Αλλά δεν είχα σκεφτεί ως τώρα ότι μια εκδοχή για της συλλογής μου τίτλο είναι και το 'Τής Θειάς σου'― με εκφορά παρακαλώ από μύτη.

 

Όσο έγραφα τις ανωτέρω σκέψεις διαπίστωσα με φρίκη ότι σήμερα η Τεχνητή Νοημοσύνη μου μετέφραζε αγγλικά (ΑΙ) τα πάντα, όπως π.χ. τα σχόλια ή αναρτήσεις άλλων. Μετά από  έρευνα, πανικό και σκέψη ανακάλυψα την αιτία και το μοιράζομαι μήπως βοηθήσω αν το πάθετε:

Είχα συνδεθεί στο Chrome μα από την ‘επαγγελματική’ ηλεκτρονική διεύθυνση φτιαγμένη από το ευρωπαϊκό δίκτυο με έδρα την Ιρλανδία. Μετά από μια νυχτερινή αναβάθμιση (από αυτές που μας ταλαιπωρούν το πρωί που βρίσκουμε τα πάντα ανάκατα και δε μπορούμε να δουλέψουμε πριν ξαναρυθμίσουμε) ανακάλυψα ότι αγνοώντας τις δικές μου πάγιες εντολές (που ονομάζει ‘Προτιμήσεις’ και ‘Ρυθμίσεις’) η Τεχνητή Νοημοσύνη αποφάσισε ότι η δική της μετάφραση θα με βοηθήσει με τα ελληνικά μου.

Άλλαξα προφίλ από το οποίο μπαίνω στα προφίλ του Facebook και τώρα όλα επανήλθαν.

 

_________________________________________

¹+ΤΑ ΘΕΙΑ+ μου: https://www.facebook.com/media/set/?set=a.10210799543879176&type=3

²Το ‘Ζούμε/Ζώντας/Ζωή σε κακή μετάφραση’. 

Δε θυμάμαι αν είναι δικό μου ή στίχος Εξαρχειώτη ποιητή ή μπορεί και τίτλος γαλλικής ταινίας. Αν το έχετε συναντήσει αλλού παρακαλώ βοηθήστε να μη θεωρηθώ κλέφτρα.

#Ζούμε_σε_κακή_μετάφραση

 

 

Επί σκοπώ πλουτισμού της Ελισάβετ Χρονοπούλου __Παρουσιάσεις, podcasts κ.α. (κι εγώ μαζί, ΣΥΣΤΗΝΩ)

                                 

Απόψε Παρασκευή,

η αδελφή μου Ελισάβετ Χρονοπούλου

ξεκινά τον κύκλο των ζωντανών Παρουσιάσεων

(ο άλλος των τηλεοπτικών, ραδιοφωνικών και podcast-ικών, ξεκίνησε πριν καλά-καλά ξεκινήσουν οι ανατυπώσεις/επανεκδόσεις που μας αιφνιδίασαν διότι μωρό είναι ακόμα, μηνών είναι)

 το εξαιρετικό αυτό βιβλίο που

ΥΠΕΡΣΥΣΤΗΝΩ.

 

Τρίτη φορά το διαβάζω απόψε. Η πρώτη ήταν το χειρόγραφο, στο στάδιο εκείνο που το έργο έχει τελειώσει μα όλο και κάτι θέλει, ζητά το λούστρο του, το ίδιο ζητά, μιλά στο δημιουργό για μικροατέλειες, μικροκενά που μόνο εκείνο ξέρει κι εντοπίζει. Είναι στιγμή επικίνδυνη, σα ζηλιάρης εραστής γίνεται το νεογέννητο που, αντί με μια γερή σπρωξιά με χαρά να βγει στον κόσμο, διστάζει να γεννηθεί και τείνει αντίστροφα, προσπαθώντας να ρουφήξει το γονιό του στη δίνη τη μοιραία της ατολμίας και της ανασφάλειας, όταν ξέρει  πώς, σε ώρα κόπωσης, να ψιθυρίζει ότι δεν είναι έτοιμο, θέλει δουλειά ακόμα και ‘δες πάλι αυτό’ και ‘ψάξε εκείνο’ καθώς και ότι το εκθέτεις στους κριτές να κατασπαραχθεί κι αυτό κι εσύ μαζί κι οι κόποι και το μέλλον σου επειδή τι τη θες την έκδοση αφού μια χαρά δεν ήσασταν τα δυό σας τόσα χρόνια;  ‘άσε με στο αμνιακό υγρό να βράσω λίγο ακόμα στο οικείο ζεστό ζουμί μας’. 

Σ΄αυτό το στάδιο είχα τη χαρά να το πρωτοδιαβάσω κι ήταν η χαρά μεγάλη διότι το βιβλίο αυτό είναι από τα αναγνωρίσιμα. Απνευστί διαβάζεται, καλογραμμένο καλοδουλεμένο, από την πρώτη σελίδα σε ρουφά ―όχι σε δίνη όμως, μα στο ζωντάνεμα της εποχής που ζωντανεμένη μας τη δίνει να τη ζήσουμε και να τη μάθουμε.

Ενθουσιάστηκα από την πρώτη ανάγνωση, στον υπολογιστή μου, πριν το δω βιβλίο. Και το συζήτησα και το χάρηκα και το περίμενα να εκδοθεί γιατί ανυπομονούσα να το μοιραστώ, όπως γίνεται με τα έργα που ανακαλύπτουμε και δεν κρατιόμαστε, τρέχουμε να τα διηγηθούμε, να τα χαρίσουμε, να τα συστήσουμε, για να απλωθεί η χαρά, να εξαπλωθεί κι η γνώση.

Και έτσι έγινε. Πριν καν να φτάσει στα βιβλιοπωλεία, η φήμη του προπορεύτηκε, επειδή, φαίνεται, όποιος το απολαύσει δεν κρατιέται, σα να ξεδίψασε και― όπως κι εγώ όταν το πρωτοδιάβασα―  τώρα άλλο δεν ποθεί παρά να το μοιραστεί για να ξεδιψάσουν κι άλλοι.

 

Και θα είναι απόψε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα βραδιά διότι με κανονιές και με καμπάνες ξεκινά ορμητικότατα, αφού ο συνομιλητής της συγγραφέως δεν είναι άλλος από τον ιστορικό Μενέλαο Χαραλαμπίδη που τους ‘Δωσίλογους’ μάς χάρισε, ένα σπουδαίο βιβλίο στο ίδιο θέμα, ένα βιβλίο καθρέφτη που διδάσκει και πονά, ένα βιβλίο που (αν με ξέρετε το ξέρετε, γιατί σας έχω ζαλίσει ξανά και ξανά να αναφέρω και να το συστήνω).

__________ Ακολουθεί η Πρόσκληση, κριτική και αποσπάσματα από podcasts/συνεντεύξεις, αναρτήσεις, εικόνες. Χαρείτε τα!

 

 

 

Menelaos Charalampidis  Penny Lane Bookshop .

Το περίμενα αυτό το βιβλίο.

Καιρό τώρα η φίλη μου Ελισάβετ Χρονοπούλου, μου έλεγε ότι έγραφε αυτό το βιβλίο. Και είχα πάντα την περιέργεια να δω πώς δουλεύει μια λογοτέχνης πάνω στο θέμα που τόσα χρόνια δούλεψα και εγώ από την οπτική του ιστορικού. Είχα την χαρά να είναι ένας από τους ανθρώπους που μίλησαν για το βιβλίο μου «Οι Δωσίλογοι» στην πρώτη παρουσίαση που έγινε στην Αθήνα. Τώρα έχω τη χαρά να μιλήσω μαζί της για το δικό της εξαιρετικό βιβλίο.

Αύριο Παρασκευή 27/3 στις 7 το απόγευμα θα μιλήσουμε για το «Επί σκοπώ πλουτισμού», το νέο βιβλίο της Ελισάβετ Χρονοπούλου στο βιβλιοπωλείο Penny Lane Bookshop (Ομήρου 2, Νέα Σμύρνη).

Σας περιμένουμε

https://youtu.be/eqEZltjMeI0?si=Vz5-1L7nYF_t0dKb

 

Η ΑΥΓΗ

Βιβλιο-φιλικά / Μια αναφορά στο περιθώριο της σελίδας

 

H Ελισάβετ Χρονοπούλου γράφει για το φαινόμενο του ελληνικού δωσιλογισμού όχι με τον τρόπο της Ιστορίας αλλά με τους τρόπους της λογοτεχνίας

Η Ελισάβετ Χρονοπούλου στο διήγημα «Λεβίδου 3, Κολωνός» της συλλογής διηγημάτων «Ο έτερος εχθρός», που είχε κυκλοφορήσει το 2017 από τις εκδόσεις Πόλις, περιγράφει την πορεία μιας γυναίκας -μάνας, κόρης, αδελφής- που καθώς πάει να περισυλλέξει τα ρούχα του προσφιλούς νεκρού κατά την περίοδο της Κατοχής, απρόσμενα της προσφέρονται δυο-τρεις σταφίδες και εκείνη τις βάζει στο στόμα όλες μαζί προσπαθώντας να χορτάσει την πείνα της σε μια κίνηση ζωτική και βέβηλη ταυτοχρόνως, καθώς η ανάγκη για τροφή του σώματος του ζωντανού όντος υπερνικά το πένθος, ακόμη και την οδύνη του θανάτου. Μια αντίστοιχης έντασης αλλά και αγριότητας σκηνή συναντάμε στις πρώτες σελίδες του μυθιστορήματος της Χρονοπούλου «Επί σκοπώ πλουτισμού». Ο ηλικιωμένος άντρας, ο «παππούς», σέρνεται στο πάτωμα με ένα κομμάτι μισομαγειρεμένο κρέας στο στόμα με το οποίο ξορκίζει τον θάνατο από πείνα, στερώντας το όμως από τα άλλα μέλη της οικογένειας. «Ο παππούς. Σέρνεται στο πάτωμα, στο παγωμένο μωσαϊκό στο δεξί χέρι κρατάει σφιχτά ένα κομμάτι κρέας, τα δάχτυλα στάζουν λίπος και αίμα, ο πατέρας τον κλωτσάει στην κοιλιά, τον κλωτσάει στο πρόσωπο, του πατάει τον καρπό με το πόδι για ν’ αφήσει το κρέας (...) Μισοπεθαμένος παλεύει να γαντζωθεί σ’ αυτόν τον κόσμο».

Είναι άγρια, βίαιη, σκοτεινή, γεμάτη αντιθέσεις η εποχή με την οποία καταπιάνεται η Χρονοπούλου. Με αφορμή μια έρευνα στα αρχεία του Ειδικού Δικαστηρίου Δωσιλόγων Αθηνών της περιόδου 1945-1949, συνδυάζοντας την ιστορική τεκμηρίωση με τη μυθοπλαστική δημιουργικότητα και ελευθερία, γράφει για το φαινόμενο του ελληνικού δωσιλογισμού όχι με τον τρόπο της Ιστορίας αλλά με τους τρόπους της λογοτεχνίας, δημιουργώντας ήρωες σάρκινους και πειστικούς, οι οποίοι έρχονται αντιμέτωποι με διαχρονικά ερωτήματα για το πώς διαχέεται η βία και για το πώς επιδρά στις ζωές των ανθρώπων ακόμη και όταν αυτές εξελίσσονται πολλές δεκαετίες μετά τα τεκταινόμενα -«απαντώντας» εμμέσως σε ερωτήματα όπως εκείνο το περίφημο του Κυριάκου Μητσοτάκη «τι τον ενδιαφέρει η δολοφονία του Λαμπράκη τον σημερινό 17χρονο;»- και για το πώς εντέλει σε στιγμές μεγάλης ιστορικής πυκνότητας δημιουργούνται δίπολα: από τη μια η αντίσταση, από την άλλη η συνεργασία με τους κατακτητές. Από τη μια η δράση της 17χρονης επονίτισας Αμαλίας, από την άλλη ο Γιώργος Ασλανίδης που πλούτισε όπως τόσοι άλλοι σε βάρος των συμπατριωτών του και όταν τελείωσε η γερμανική κατοχή έμεινε ατιμώρητος να ζει τη ζωή του σαν να μην πάτησε -κυριολεκτικώς- επί πτωμάτων.

«Από τι ανθρώπινο υλικό χτίστηκε η μεταπολεμική Ελλάδα;» αναρωτιέται ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης, συγγραφέας του εμβληματικού έργου «Οι Δωσίλογοι - Ένοπλη, πολιτική και οικονομική συνεργασία στα χρόνια της Κατοχής», στο πολύ κατατοπιστικό επίμετρο. Μέσω της λογοτεχνικής ανάπλασης ιστορικών γεγονότων, χρησιμοποιώντας πρωτογενές υλικό αρχείων από τις δίκες των δωσιλόγων, την ατμόσφαιρα και τις πληροφορίες από τις καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας όσο και υπεράσπισης, δημόσια έγγραφα, ημερολογιακές σημειώσεις, επιστολές και ποιήματα, η Χρονοπούλου συνομιλεί με το χθες με θαυμαστή αμεσότητα επιχειρώντας να ερμηνεύσει την πολιτική συγκυρία και τα πολιτικά γεγονότα που διαμόρφωσαν το πρόσωπο της χώρας από την εποχή της Κατοχής και του Εμφυλίου μέχρι και σήμερα.

Αλλά όλα αυτά δεν θα είχαν τόση βαρύτητα αν δεν κατόρθωνε να δώσει σάρκα και αίμα στους ήρωές της. Να τους τοποθετήσει ως μοναδικότητες μέσα στη λαίλαπα της Ιστορίας. Να αναζητήσει τα ονόματά τους, έστω και μια μικρή αναφορά αυτών, μέσα στα δημόσια έγγραφα για να σφραγίσει το πέρασμά τους από τη ζωή. «(...) αν εγώ, ο ιστορικά αστοιχείωτος, ενδιαφερόμουν τόσο πολύ για την Ιστορία, ήταν επειδή λαχταρούσα να συναντήσω εκεί μέσα την Αμαλία. Να τη βρω έστω σε μια σελίδα, στο περιθώριο μιας σελίδας (...)». Το παρόν είναι «αστοιχείωτο», το παρελθόν όμως εισβάλλει από τις ρωγμές, από τις υπεκφυγές, από τις ένοχες σιωπές. Τα μάτια της κατακρεουργημένης Αμαλίας μάς κοιτάζουν από αυτό το παρελθόν με την ίδια αδυσώπητη σπαρακτική δύναμη που μας κοίταξαν οι 200 της Καισαριανής 80 χρόνια μετά τον θάνατό τους σε ένα φωτογραφικό στιγμιότυπο που περικλείει τη στιγμή αλλά και όλο το αιματοβαμμένο πριν και όλο αυτό που θα ερχόταν μετά και που είναι ακόμη εδώ. Γι’ αυτό το εδώ μιλάει η Χρονοπούλου. Για ένα συλλογικό τραύμα αντιστροφής της πραγματικότητας και ατιμωρησίας. Για ένα έγκλημα που το μέγεθός του δεν έχει αποκαλυφθεί ακόμα.

Με πισωγυρίσματα στον χρόνο, εναλλασσόμενες αφηγήσεις, περίσσεια συναισθήματος, πλήρη έλεγχο του πολυσχιδούς υλικού της, η Χρονοπούλου δίχως να φοβάται μην τη «ρουφήξει» το δράμα και δίχως να ηθικολογεί ανατέμνει μια ηθική επιλογή: τη βία ως απάντηση στην ατιμώρητη βία. Είναι απόδοση δικαιοσύνης ή ένα νέο έγκλημα; Πού αρχίζει και πού τελειώνει η ατομική ευθύνη; Για πόσο ακόμη θα βαδίζουν αγέρωχα προς τον θάνατο οι αδικαίωτοι νεκροί;

ΤΟ ΒΗΜΑ

«Είμαστε πλασμένοι από το παρελθόν»: H Ελισάβετ Χρονοπούλου για το «Επί σκοπώ πλουτισμού»

https://www.tovima.gr/2026/03/24/books-ideas/eimaste-plasmenoi-apo-to-parelthon-h-elisavet-xronopoulou-gia-to-epi-skopo-ploutismou/#goog_rewarded

Podcast «Ιστορίες Καλοσύνης» με την Ευγενία Λουπάκη

https://open.spotify.com/episode/1UeCTC9x6AWOaDuXX5nzws?si=uXqgRARhSeiml227j6zb1A

 Νίκος Α. Γκιώνης

Για το μυθιστόρημα της Ελισάβετ Χρονοπούλου «Επί σκοπώ πλουτισμού» [εκδόσεις Πόλις] γράφει η Τζίνα Ψάρρη στο Fractal.

Με γλώσσα απλή και πολλές αφηγηματικές τεχνικές (ποίηση, επιστολές, επίσημα έγγραφα, ημερολόγιο, εσωτερική και εξωτερική εστίαση), μας παραδίδει ένα εξαιρετικό ιστορικό ντοκουμέντο, αλλά και ένα άρτιο λογοτεχνικό κείμενο, όπου η πληθώρα εκφραστικών τρόπων, εκτός των τεχνικών που προανέφερα, δημιουργούν ένα δείγμα υπέροχης νεοελληνικής λογοτεχνίας, το οποίο δεν «επιτρέπει» στον αναγνώστη να το αφήσει από τα χέρια του πριν φτάσει στην τελευταία σελίδα. Ένα μυθιστόρημα που σε αναγκάζει, πότε με λυρισμό και πότε με ωμό ρεαλισμό, να σκεφτείς με θλίψη – κι ας έχουν περάσει τόσα χρόνια – πως τελικά το αθώο αίμα που χύθηκε, έμεινε αδικαίωτο, ότι είναι απόλυτα σωστοί οι στίχοι σ’ ένα από τα ποιήματα της Αμαλίας. 

«Τα βήματα μας τα σκέπασε το χιόνι

Έλιωσαν τα ίχνη μας»

_____________________________________________________________________

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Σας προσκαλούμε στην παρουσίαση του βιβλίου της Ελισάβετ Χρονοπούλου

«Επί σκοπώ πλουτισμού»

που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΠΟΛΙΣ

αύριο Παρασκευή 27 Μαρτίου και ώρα 19.00

στο βιβλιοπωλείο «Penny Lane»

(Ομήρου 2, Νέα Σμύρνη, τηλ.: 210-9406547)

 

Με τη συγγραφέα θα συζητήσει ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης, ιστορικός και συγγραφέας.

Προσθέτω κατόπιν εορτής

_____________________________________________________________________

 

The resurgent #WarOnDrugs logic: Impacts on human rights and international cooperation - #CND69

The #WarOnDrugs has caused decades of harm — yet similar approaches are re-emerging today. What is needed to transform drug policies towards health, human rights and evidence?

At the 69th session of the UN Commission on Narcotic Drugs (CND), this side event examines the resurgence of “war on drugs” approaches and their impact on human rights and international cooperation. As governments increasingly turn to militarised responses, counter-terrorism frameworks, and states of emergency to address drug trafficking, this discussion highlights the risks these strategies pose to human rights, multilateralism, and effective drug policy, and calls for responses grounded in public health, human rights, and international law. Speakers: Ben Saul – UN Special Rapporteur on counter-terrorism and human rights John Walsh – Washington Office on Latin America (WOLA) Macarena Fernández Hoffman – Centro de Estudios Legales y Sociales (CELS) Gerardo Álvarez – Mexico Unido Contra la Delincuencia (MUCD) Moderator: Ann Fordham – International Drug Policy Consortium (IDPC) Organised by Amnesty International and co-sponsored by Centro de Estudios Legales y Sociales (CELS), Conectas, Dejusticia, Drug Policy Alliance (DPA), the International Drug Policy Consortium (IDPC), and the Washington Office on Latin America (WOLA).

https://youtu.be/TF2iw7ua8Q8?si=4aPflCj719vijUsg

Τι λέτε, πάμε; Περίπατος κατά των Διακρίσεων 2026

 

Τι λέτε; Πάμε;

Έτυχε να μείνω παραπάνω στην Αθήνα (αγχωτικό μια και εακολουθώ να αναβάλλω συναντήσεις που πολύ θα ήθελα μα η σαρξ , παραμένει για ΛΙΓΟ ακόμα, ασθενής)

όμως

παραπάνω χαρά μου θα ήταν να βρισκόμασταν

όπως -κάποιοι απο σάς μου λένε ότι όπως εγώ- νοστάλγησαν

εκείνες τις πρώτες συναντήσεις μας στα Εξάρχεια 

την Άνοιξη του 2016,

τότε που αντί να ηττηθώ

χάρη στο Χρήστο Αναστασίου

πάτησα γερά στα πόδια μου και ανασυγκροτηθήκαμε.

https://www.facebook.com/photo/?fbid=1336698475151184&set=gm.1591951465243998

 

 Όπως κάθε χρόνο

(στο blog και στη σελίδα του Δικτύου μας έχω κι όλες τις προηγούμενες):

Σύνταγμα Άγνωστος Στρατιώτης

Δημόσια  · Οποιοσδήποτε εντός ή εκτός Facebook

Παγκόσμια Ημέρα κατά του Ρατσισμού - ΣΑΒΒΑΤΟ, 21 Μαρτίου 2026

--> Ανήμερα την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Ρατσισμού (Διεθνής Ημέρα Εξάλειψης των Φυλετικών Διακρίσεων), στις 21 Μαρτίου, το Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών, για 12η χρονιά, καλεί όλες τις ομάδες που πλήττονται από τις διακρίσεις και τον ρατσισμό να δηλώσουν την αποφασιστικότητά τους για την καταπολέμηση κάθε είδους ρατσισμού και εξευτελισμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Ενώνουμε τις φωνές μας, οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών, εκπρόσωποι από ευρύτερες κοινωνικές ομάδες που αντιμετωπίζουν διακρίσεις στην χώρα μας όπως είναι:
- ανάπηρα άτομα, ΛΟΑΤΚΙ+, ρομά, άτομα με μεταναστευτικό/προσφυγικό προφίλ, οροθετικά, ηλικιωμένα άτομα, άτομα που κάνουν χρήση ψυχοδραστικών ουσιών, άτομα με ψυχικές δυσκολίες, θρησκευτικές ομάδες, κ.ά. αλλά και οι υπερασπιστές και υπερασπίστριες ανθρωπίνων δικαιωμάτων που βάλλονται για το έργο και τις δράσεις τους. Ενωμένοι, θα πραγματοποιήσουμε μια ειρηνική συγκέντρωση και θα παραδώσουμε την σκυτάλη/έπαθλο ΑΝΤΙΡΑΤΣΙΣΜΟΣ - Τζανέτος Αντύπας* στην οργάνωση που κατά την προηγούμενη χρονιά συνέβαλε ενεργά στην προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

--> Σημείο συγκέντρωσης, το Σάββατο 21 Μαρτίου 2026, στις 12.00 μ.μ., στο μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη (σταθμός Σύνταγμα)
--> Απονομή επάθλου ΑΝΤΙΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Τζανέτος Αντύπας*. Σύντομα, θα αναρτηθούν νεότερα σχετικά με την φετινή απονομή του επάθλου.
--> Βαδίζουμε μαζί από το Σύνταγμα μέχρι την πλ. Κοτζιά. Η λήξη της διαδρομής επιλέχθηκε συμβολικά για να ενωθούμε με τις υπόλοιπες συλλογικότητες & οργανώσεις που κάνουν κάλεσμα για αντιφασιστική/αντιρατσιστική πορεία την ίδια ημέρα στις 14:00 ξεκινώντας από την Πλ. Κοτζιά.

* Η απονομή του επάθλου - σκυτάλης καθιερώθηκε το 2017 στη μνήμη του ακτιβιστή και ιδρυτή της οργάνωσης PRAKSIS, Τζανέτου Αντύπα. Κάθε χρόνο, παραλαμβάνει την σκυτάλη μία οργάνωση/φορέας για την προσφορά του στην υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

H Οργανωτική Επιτροπή “Περίπατος κατά των Διακρίσεων” για το 2026 απαρτίζεται από τις οργανώσεις:
Εκδήλωση από τους Greek Forum of Migrants - Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών, Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών - Transgender Support Association, Praksis,
- Greek Forum of Migrants - Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών (ΕΦΜ)
Praksis
Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου(ΕλΕΔΑ)
Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες - Greek Council for Refugees (ΕΣΠ)
RVRN - Δίκτυο Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας
Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών - Transgender Support Association (ΣΥΔ)
Golden Dawn Watch
Athens Pride - Φεστιβάλ Υπερηφάνειας Αθήνας και εμάς: Δίκτυο Ομότιμων Χρηστών .Ψυχοδ/κων ΟυσιώνPeerNUPS
____
#ΠαγκόσμιαΗμέραΚατάΤουΡατσισμού

H Οργανωτική Επιτροπή “Περίπατος κατά των Διακρίσεων” για το 2026 απαρτίζεται από τις οργανώσεις:
- Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών (ΕΦΜ)
- PRAKSIS
- Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕλΕΔΑ)
- Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (ΕΣΠ)
- Δίκτυο Καταγραφής περιστατικών Ρατσιστικής Βίας (RVRN)
- Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών (ΣΥΔ)
- Golden Dawn Watch
- Athens Pride  

Αθήνα, Ελλάδα