

Πώς αλλάζουν τα ήθη.
«Λίγοι
γνωρίζουν πως ένας των πρώτων μου ερώτων ήτανε Γερμανός ψυχίατρος, 33 ετών όταν
ήμουν 16. Μαζί του πήρα τα πρώτα μου l.s.d., μαζί του έμαθα πόση απόσταση έχω
εγώ από τον άλλο, μαζί του έζησα πολλά και κωμικά μα και παράνομα που δε νομίζω
ότι είναι του παρόντος...», έγραφα μεταξύ άλλων από το Βερολίνο, την πόλη του, πριν 10 χρόνια.
Και
σκέπτομαι, σήμερα δε θα το ανέβαζα εδώ. Σήμερα θα τον κατηγορούσατε, θα πήγαινε
φυλακή. Σήμερα θα σχολιάζατε εναντίον του.
Όμως εγώ έχω μεγάλη ευγνωμοσύνη και τρυφερότητα για όσους με άντεξαν στο παρελθόν.
Γιατί όχι; Ειναι η ζωή μου- δίχως αυτούς δεν ξέρω ποια θα ήμουν..
_________
ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΜΕ το κάτωθι στο https://c.org/nvtdmJSw9H
"Τέλος του μήνα αρχίζει η ρίψη από αέρος των εμβολίων για τις αλεπούδες. Μετά, ακολουθεί η διαδικασία θανάτωσης τους από κυνηγούς επ' αμοιβή – 75 ευρώ ανά ζώο – για να ελεγχθεί αν το πρόγραμμα λειτούργησε. Αυτή η πρακτική με προβληματίζει βαθιά. Δεν μπορώ να καταλάβω πώς γίνεται να προστατεύουμε ένα ζώο και να το σκοτώνουμε για να δούμε αν το προστατεύσαμε. Υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις, πιο ανθρώπινες.
Η απόφαση του ΥΠΑΑΤ της 11/03/2026 εγκρίνει τις εναέριες ρίψεις εμβολίων και προβλέπει ότι η «ενεργητική επιτήρηση» βασίζεται και στη θανάτωση και εργαστηριακή εξέταση αριθμού κόκκινων αλεπούδων.
Παράλληλα, η Ελλάδα αναφέρεται από το ίδιο το ΥΠΑΑΤ ως χώρα με καθεστώς απαλλαγής από τη λύσσα,
(με το τελευταίο καταγεγραμμένο κρούσμα το 2014) γεγονός που ενισχύει την ανάγκη επανεξέτασης της αναλογικότητας του μέτρου.
Υπάρχουν διεθνώς χρησιμοποιούμενες μέθοδοι επιτήρησης, όπως:
παθητική επιτήρηση (εξέταση νεκρών ή ύποπτων ζώων),
ορολογικές εξετάσεις σε ζώα που παγιδεύονται και απελευθερώνονται,
περιβαλλοντική δειγματοληψία,
οι οποίες μπορούν να συμβάλουν στην αξιολόγηση του προγράμματος χωρίς συστηματική θανάτωση.
Σε μια εποχή όπου οι πυρκαγιές καταστρέφουν τα φυσικά οικοσυστήματα και η άγρια ζωή χάνει συνεχώς τον χώρο της, κάθε ζώο που επιβιώνει έχει αξία.
Δεν μπορούμε να μιλάμε για προστασία και ταυτόχρονα να αποδεχόμαστε τη θανάτωσή τους ως «λύση».
Καλούμε τους αρμόδιους φορείς να προχωρήσουν σε άμεση αναθεώρηση της τρέχουσας πολιτικής και να διερευνήσουν και να εφαρμόσουν μη θανατηφόρες μεθόδους αξιολόγησης. Ας εργαστούμε όλοι μαζί για την προστασία των αλεπούδων με έναν πραγματικά προστατευτικό τρόπο.
Υπογράψτε το αίτημα για να ζητήσουμε μια αλλαγή και να προστατεύσουμε τις αλεπούδες από την άδικη θανάτωση.
______________________________________________
'Μόνο γυναίκες, παντού', μου παραπονιόταν μια φίλη. 'Πάω στα μαγαζιά, στα βιβλιοπωλεία, σε εκθέσεις, πάω με φίλες στην Κηφισιά για καφέ κι όπου κι αν πάω γύρω μου βλέπω μόνο γυναίκες. Άνδρες δεν έχει πουθενά;'
―Να πάει στο γήπεδο, σχολίασε ο Κύριος Kastell (διότι κατά λάθος είχα ανοιχτή ακρόαση).
Και με έβαλε σε σκέψεις. Διότι όλο και πιο πολύ το ακούω από φίλες και γνωστές χωρισμένες που μεγάλωσαν τα παιδιά τους κι έχουν πια χρόνο να περάσουν καλά ότι όπου κι αν πηγαίνουν βλέπουν μόνο γυναίκες. Όμως σ΄ εμένα συμβαίνει το αντίθετο. Ακόμα και στο super-market να πάω μόνο άνδρες ψωνίζουν γύρω μου (συνήθως 6 μπίρες κι ένα ψωμί, οπότε στο ταμείο δίνω και τη σειρά μου σε δυό-τρεις μην περιμένουν για δυό πράγματα). Το βράδυ δε όποτε βγω, παρατηρώ ότι συχνά, εκτός από τις εργαζόμενες είμαι η μόνη.
Γιατί; Η απάντηση είναι απλή: Είναι θέμα ωραρίου. Οι φίλες μου ξυπνάνε απ’ τα χαράματα και κοιμούνται νωρίς, το ‘για καφέ’ τους είναι 11:00 το πρωί κι όχι απόγευμα. Οι άνδρες το πρωί, δεν ξέρω αν δουλεύουν ή όπως εγώ κοιμούνται, πάντως κυκλοφορούν μετά το μεσημέρι ή καλύτερα το βράδυ αργά―εκτός κι αν πας σε κανένα Γυμναστήριο (που θα πέσεις σε καθαρούληδες μεν αλλά ψέκια ή εθνίκια, καλά μόνο για κάτι σιωπηλό και γρήγορο―κι οι φίλες μου δε κάνουν τέτοια).
Συμπέρασμα λοιπόν και συμβουλή μου είναι να θυμόμαστε ότι στη στεριά δε ζει το ψάρι και κάθε τι έχει την ώρα και τον τόπο του όπως ξέρουν και οι κυνηγοί κάθε είδους, είτε στο νου σας έχετε λαγούς και πέρδικες είτε το τελευταίο μοντέλο τσάντας μάρκας που σας πάει. Οπότε γιατί κινείστε αντίθετα όταν θέλετε να περάσετε καλά;
______________________________________
Εικόνα
Στο γραφείο μου. Βιολέτες μου κι ο 'Ευαγγελισμός',
παλιό δώρο και έργο της Θέλγιας Σιστοβάρη.
#Μυρτώς βρε παιδιά, Μυρτώς, όπως Μαντώς κ.ο.κ. Δημοτική μιλάτε. Αν γράφατε αρχαία να το λέγατε κατά το #Σαπφούς.
Κι όχι τίποτε άλλο μα μετά μου πετάτε και κάτι 'του Ίων', 'τον Ιάσων' , 'την Άρτεμις' και 'τον Όθων' και με απελπίζετε.
Ρωτάτε, μη ντρέπεστε. Δε φταίτε εσείς για το ελληνικό σχολείο,
όμως ‘Ρωτώντας παν στην Πόλη’ αλλιώς μένουν πίσω κι άσκοπα ξεφτιλίζεστε.
Τα έγραφα και παλιότερα στο: ‘Αρχαία ονόματα για τα παιδιά; Χρυσή μου, συγκεντρώσου! όπου μεταξύ άλλων:
'....Νιόβη, Κασσάνδρα κι Ιφιγένεια δείχνουν είτε άγνοια είτε περιφρόνηση της Ιστορίας την οποία υποτίθεται τιμούν.
Ίρις και Θέμις και Λέων και Ιάσων, και Οδυσσεύς, είναι ωραία κι άξια αλλά εξαρτάται η ωραιότης από το πόσο εγγράμματοι είναι οι γονείς και το περιβάλλον στο οποίο θα ζήσει ο φέρων το όνομα.
Κουράστηκα να ακούω από μάνα 'Θα πω στον Ιάσων', 'έλα Γιόλη' (Ιόλη), 'είναι του Λέων μου' και λοιπά ακαλαίσθητα και τόσο κουραστικά που πρόσφατα παρασύρθηκα και σε μια 'μαμά του Λέων' που με ρώτησε είπα 'δεν τον βαφτίζεις Νικολάκη που ξέρεις να το λες;'
Τις συνέπειες τις φαντάζεστε. Ο Λέων δεν εσώθη, μια ζωή γνωστοί και φίλοι θα μαθαίνουν με το πρώτο πως είναι γόνος ανόητης μαμάς, μα δεν εσώθη ούτε η γράφουσα. Η 'ευγενής Τέχνη του να κάνεις εχθρούς' είχε ξανά εξασκηθεί, παρά το γάντι.... ' από: https://daphnechronopoulou.blogspot.com/2012/09/blog-post_14.html
_____________________________________________________
Εικόνα τα εν Μυκόνω μου Λεξικά στην αγαπημένη νεανική βιβλιοθηκούλα του παππού μου που ακόμα έχει στα ράφια την όμορφη γραφή του με κόκκινο μολύβι: ‘Ιστορία’ στο ένα, ‘Τραγωδίες’ άλλο κλ, περήφανος τότε το 1927 που νέος καθηγητής σταλμένος στην Έδεσσα, κατάφερνε να αγοράζει βιβλία και «έφτιαχνε τη Βιβιλιοθήκη του» όπως γινόταν τότε. (Το Δημητράκο μου, όπως βλέπετε τον έχω διαλύσει κι έχασε τίτλους από την όψη).
Για γνώση Γραμματικής στυστήνω Τζάρτζανο αν αγαπάτε Ιστορία, Γλώσσα και την ανάγνωση μα και Τριανταφυλλίδη ανυπερθέτως (υπάρχει και σε .pdf)
Ζώης Λούβαρης: ‘Παρασκηνιακές Ιστορίες’ και υπερσυστήνω.
Σε συναυλία, σε πρόβα, σε μπαράκι, στο Κύτταρο πάντα και παλιά στο Γκρι και αλλού, πολύ αλλού σε φωτεινά και σκοτεινά, σε φανερά κι απόκρυφα, σε μεταξύ μας ή σε ομαδικά, ο Ζώης Λούβαρης είναι εκεί, ο Παπαράτσι του Ελληνικού Ροκ, ο δικός μας.
Δεκαετίες τώρα, η ματιά του απαθανατίζει τα παρασκήνια μιας ‘σκηνής’ (όπως κάποιοι λένε τον κόσμο αυτό) κι η μνήμη του κρατά στιγμές και πρόσωπα, άλλα που ζουν κι ακμάζουν, άλλα που χάθηκαν.
Οι Παρασκηνιακές Ιστορίες του μόλις κυκλοφόρησαν. Πολλές φωτογραφίες βέβαια μα και κεφάλαια αφιερωμένα σε ανθρώπους όπως τους θυμάται, υποκειμενικότατα μα με την καλοσύνη, την καθαρή ματιά που έχουν κι οι εικόνες του.
Ακόμα και τους δύσκολους, και μιλάω για πολύ δύσκολους κι αφόρητους όσο και τρυφερά γαλίφηδες υπερταλαντούχους σαν τον Παπαντίνα, δεν κρύβει αλλά ούτε κατακρίνει (παρότι ναι, δεν είναι κανείς μας που κάποια στιγμή να μη θέλησε να ‘τον πλακώσει’).
Το διάβασα απνευστί και το συστήνω.
Δίνω λίγα ονόματα, θα αδικήσω κάποιους γιατί είναι εκεί ένας κόσμος ολόκληρος, οπότε ενδεικτικά μονάχα κι από μνήμης μου:
Το ΡΟΡ 11 ‘υπό την καθοδήγηση του Αντρέα Who’
Βασίλης Σπυρόπουλος, Θανάσης
Τσαμαδός ο αγιογράφος, Μιχάλης Χαιρέτης,
Άγγελος Μαστοράκης, Τσιλογιάννης , Πουλικάκος,
Παπαντίνας, Νίκος Δεληγιάννης, Μαρία Αριστοπούλου, Κατερίνα Αποστολάκη, Άσιμος, Νίκος Σπυρόπουλος,
Τόλης Μαστρόκαλος, Αντουάν Παρίνης,
Αλέξης Ταμπουράς, Άλκης Παναγιωτίδης, Οδυσσέας Γαλανάκης,
Κλέων Αρζόγλου, Μάρος Δαπέρης Σκούταρης
Ντάλας, Πολύτιμος, Λυμπέρης, Νίκος Εφεντάκης, Σπυριδούλα, Κάτω Απ’ το Δέντρο και Γειά σου Τάκηδες,Magic De Spell
κι άλλοι πολλοί που εγώ τυχαίνει να μη γνώρισα.
Αλλά και οι εξαιρετικοί:
Θέκλα Τσελεπή καιΘοδωρής Βλαχάκης (των Magic De Spell)
που θα το παρουσιάσουν
την Παρασκευή 24/4
και υπέρσυστήνω
και το βιβλίο και την Παρουσίαση:
THE DOGS’ PLACE, Ανταίου 3, Πετράλωνα
_______________________________________
'Παντελόνι ριγωτό φοράς
και σας καβουρίνα προχωράς….*
Ακόμα το θυμάμαι. Ήμουν παιδί σε ταξί.
―Θα το πνίξεις το παιδί μωρή, φώναξε ο ταξιτζής σε μια έγκυο που φορούσε παντελόνι.
Έτσι ήταν τότε, το λέω για σάς τους νεότερους πολυτραυματίες της καθημερινότητας, ότι τότε άνδρας να ήσουν κι είχες δικαίωμα να κράζεις, να κλωτσάς, να χουφτώνεις, να ρίχνεις και καμιά σφαλιάρα για συμμόρφωση.
Μα άλλο είναι το θέμα μας. Προπολεμικά στη Δύση και ως τα χρόνια της Χούντας στην Ελλάδα δεν ήταν πρέπον να φοράνε οι γυναίκες παντελόνια. Εξ ου και τα ‘να σέβεσαι τα παντελόνια σου’ με τα οποία γαλουχούσαν τα αγόρια.
Σ’ εμάς όλα αυτά εξαφανίστηκαν ως τη Μεταπολίτευση, στην κεντρική Ευρώπη με τον πόλεμο και τις εντυπωσιακές Ρωσίδες στρατιωτίνες* αν και από πιο παλιά στους κόσμους των καλλιτεχνών και τη μόδα το ρεύμα είχε ξεκινήσει από το 1920.
Εικόνα: Μαθήτριες στο Μπρούκλιν το 1942 εμφανίστηκαν στο σχολείο με παντελόνια για να συμπαρασταθούν σε συμμαθήτρια που την προηγουμένη είχε πάρει αποβολή λόγω παντελονιού στην τάξη.
_______________________________________
*'Παντελόνι ριγωτό φοράς
και σας καβουρίνα προχωράς….
..κι όσοι τσολιά μου σ΄αντικρίζουν
τα κουτσομπολιά αρχίζουν..
.. την κυκλοφορία σταματάς…’
Βαμβακάρης-Τσέρτος
*οι Ρωσίδες πιλότοι μικρών βομβαρδιστικών με κομμένα φτερά και μισή μηχανή ώστε να μην ακούγονται, έσπαγαν το ηθικό των Βερολινέζων στο ΒΠΠ κι έγραψαν Ιστορία αλλά και η Βασίλισσα Ελισάβετ σόκαρε όταν ίππευσε ανδρικά με παντελόνι (ανεπίσημα, στο κτήμα της) αλλά τελικά τη δέχθηκαν στον πόλεμο που το εργάστηκε ως μηχανικός αυτοκινήτων και επέμενε να φορά τη στολή.
**Girls Show Up In Slacks At Abraham Lincoln High School, In Brooklyn,in Protest Because A Classmate, Beverly Bernstein, Was Suspended The Day Before For Wearing Slacks,1942
Δημοσιότητα πήρε σήμερα στην Ελλάδα ένας άνθρωπος που βρέθηκε να κατοικεί σε Αεροδρόμιο. Θυμηθήκαμε και μια ταινία με τον Tom Hanks- η οποία έχει ‘Happy End’ βεβαίως.
Είχαμε ένα φίλο που το έκανε αυτό. Χρόνια ζούσε στην Ολλανδία, ερχόταν στη Μύκονο τα καλοκαίρια.
Ζωγράφιζε. Κάποτε αδρά θυμάμαι ότι είχε παντρευτεί Ολλανδέζα;
Στη Μύκονο θα θυμάστε το Γιάννη (S... ή N... τα.. παρατσούκλια του, από Κ.. το επίθετο).
Δε θυμάμαι πια τι πήγε στραβά και κατέληξε να ζει στο Βενιζέλος. Ποτέ δεν είπε πως κάτι πήγε στραβά, ποτέ δεν παραπονιόταν, ποτέ δε γκρίνιαζε.
Μέσα του βαθιά δεν ξέρω τι έλεγε στον εαυτό του μα προς εμάς γνωστούς και φίλους ποτέ δεν έδειξε να γκρινιάζει ή να μεμψιμοιρεί.
Ιδιότροπος ήταν και το καλλιεργούσε. Όταν κάποιος τον ενοχλούσε τον έκοβε. Μαχαίρι. Μα δε μάθαινες γιατί. Δεν κουτσομπόλευε, δε ρωτούσε, δεν έβλεπε ίσως κανένα μας.
Στο αεροδρόμιο τον κατάλαβαν. ‘Ένας ‘μπάτσος’ (σόρυ αν είστε Αστυνομικός, έτσι μου μετέφεραν την πληροφορία), τον κυνήγησε, του είπε ότι αν τον ξανάβλεπε θα τον έσπαγε στο ξύλο. Ο Γιάννης δεν έπαιρνε από αυτά, το ‘ριχνε στην τρέλα. Αυτό που κάποιοι κάνουν τρέλες κάνοντας τον τρελό ενώ πιστεύουν ότι δεν είναι. Για εκείνον, από χρόνια, ασυνήθιστες συμπεριφορές δημόσια ήταν συνήθεια, τρόπος επιβίωσης σα ζωντανό Θέατρο για το εγώ του, να κάνει γνωριμίες αλλά και σαν άμυνα όταν κάτι άλλο ενοχλούσε τον περίγυρο.
Όμως ο Μπάτσος δεν ήταν σαν εμάς, δεν καταλάβαινε από ανορθόδοξες συμπεριφορές, από ντυσίματα αλλιώτικα και Θέατρα του Παραλόγου και του δρόμου. Του έλεγε ‘Θα σε σπάσω στο ξύλο αν σε ξαναδώ. Και το έκανε, ο Γιάννης βρέθηκε στο νοσοκομείο και το πόδι του ποτέ δεν έφτιαξε μετά, τον πονούσε πολύ, μάθαμε από κοινό μας φίλο κι έμπορο.
Αλληλογραφούσαμε. Κάποια στιγμή χάθηκε.
Έλαβα ένα μήνυμα στο Facebook. H φίλη του Ανίτα από την Ολλανδία. Μου είπε ότι εκείνη του είχε φτιάξει το προφίλ για να βάζει τη ζωγραφική του και εκείνη είδε τα emails και τα μηνύματά μου. Ο Γιάννης, μου είπε, δεν έχει πια υπολογιστή, ούτε τηλέφωνο. Μια φορά την εβδομάδα παίρνει τα μηνύματά του από το ταχυδρομείο, διεύθυνση Post Restante στο Ηράκλειο.
Βρήκα την ανιψιά του το 2022,
‘Δεν ξέρουμε καν αν ζει...’ μου είπε κι ότι όποτε ακούσουν κάποια περίεργη περίπτωση επικοινωνούν. ‘Περίεργη’.. θάνατο εννοούσε.
‘Ακόμα ζωντανοί΄είχε γράψει ο Κύριος Kastell σε μια φωτογραφία τους στο σπίτι μας. Για τον εαυτό του μιλούσε, αλλά μυστήρια η διαίσθηση, λίγο μετά ο Γιάννης χάθηκε από προσώπου γης.
Εύχομαι να μάς ξέχασε όλους διότι είναι μακριά, ευτυχισμένος.
Κάπου στην Αθήνα έχω έργα του- δώρα μα και αγορασμένα από τον Κύριο Kastell.
______________________________________
Η είδηση σήμερα, ET3 , μα δε μπόρεσα να τo βρω στο YouTube, το φέρνω από το Twitter (X). Συγκινητικό που έχει μαζί του και το σκυλάκι του, Κοκονάκι 12 ετών: https://x.com/stenikito/status/2040372544251822256
Το ρεπορτάζ έπαιξε στο δελτίο ειδήσεων της ΕΡΤ3. Αν μπορείτε, αφιερώστε λίγο χρόνο να δείτε το βίντεο. Και αν θέλετε, μοιραστείτε το. Ίσως έτσι φτάσει εκεί που πρέπει, σε ανθρώπους που μπορούν να βοηθήσουν (για το κινητό του ανθρώπου στο inbox). pic.twitter.com/4Mc78ri3A8
— Stelios nikitopoulos (@stenikito) April 4, 2026
Πάντα θυμόταν τα βυρωνικά μου
The Terminal: Tom Hanks https://www.imdb.com/title/tt0362227/?ref_=vp_ov_i
Είναι γνωστά τα τελευταία λόγια της Μαρίας Αντουανέττας πριν σκύψει να ακουμπήσει το κεφάλι της στη λαιμητόμο. ‘Παρντόν, Κύριε’*ψιθύρισε στο Δήμιο επειδή τον πάτησε, κατά λάθος, σκοντάφτοντας στα σκαλιά καθώς ανέβαινε στην εξέδρα..
Υπάρχει μια ολόκληρη κατηγορία ανθρώπων που δε ζητά συγγνώμη.
Χωρίζεται σε αμέτρητες υποκατηγορίες, όπως λ.χ. εκείνους που δεν κάνουν ποτέ λάθος ή εκείνους που πιστεύουν ότι είναι λάθος να παραδεχθείς το λάθος σου ή εκείνους που έχουν ζήτημα εγωισμού, που νομίζουν πως μια συγγνώμη είναι αποδοχή χρέους δυσβάσταχτου.
Άλλοτε είναι θέμα αγωγής κι ανατροφής και περιβάλλοντος, άλλοτε θέμα εγωισμού. Μα αυτά, αυτούς, τους ξέρουμε.
Με το άλλο απορώ. Εκείνους που δε λένε ευχαριστώ για μικρά ή μεγάλα, ούτε μηχανικά όπως δίχως σκέψη ευχαριστούμε από (καλή) συνήθεια όποτε μάς δίνουν κάτι, είτε όταν αλήθεια μας βοήθησαν και το εννοούμε και θέλουμε να εκφραστεί ότι πολύ το υπολογίζουμε.
Και αυτούς, όμως, που δυσκολεύονται να με ευχαριστήσουν, τους συνήθισα στη χώρα αυτή που μου έτυχε να ζω. Η απορία μου σήμερα -επειδή μόλις μου έτυχε με φιλοδώρημα σε ντελιβερά- είναι πότε ακριβώς και με ποια λογική έγινε το ‘έγινε’ συνώνυμο του ‘ευχαριστώ’.
___________________________________________________
*‘Pardonnez-moi, monsieur. Je ne l'ai pas fait exprès’.
‘Παρντόν, Κύριε, δεν το έκανα επίτηδες’ είπε στον Ανρί Σανσόν, τον πασίγνωστο Δήμιο της Επανάστασης.
Εξαντλημένη από την τετραετία στη φυλακή και την αγωνία για το μέλλον των παιδιών της, ταλαιπωρημένη για μήνες από ακατάσχετες αιμορραγίες αδιάγνωστου γυναικολογικού προβλήματος που εκτός της εξάντλησης είχε συνέπεια και την ταπείνωση στις δύσκολες συνθήκες φυλακής (κι εκείνων των προ ταμπόν και τρεχούμενου νερού εποχών) μόλις είχε μεταφερθεί στην ξύλινη εξέδρα της Καρμανιόλας από το σκοτεινό και υγρό κελί της στην Κονσιερζερί. Τρέμοντας από το κρύο μέσα στο λευκό λεπτό μεσοφόρι της, κουρεμένη πάνω από τον αυχένα για τον αποκεφαλισμό, η ‘Χήρα Καπέτου’ όπως λεγόταν πιά, στις 16 Οκτωβρίου 1793 είχε μόλις διασχίσει σε ανοιχτό κάρο το Παρίσι (γιατί πολλά είχαν μεσολαβήσει από όταν το Λουδοβίκο, τον άνδρα της κι άλλους αριστοκράτες τους μετέφεραν σε κλειστές άμαξες).
Από νωρίς περίμενε ο λαός στη διαδρομή και οι θρυλικές ‘Poissardes’ (οι γυναίκες ‘της αγοράς’ που έγιναν γυναίκες-σύμβολα της Επανάστασης όταν διαδηλώνοντας το 1789 μπήκαν στις Βερσαλλίες για να ζητήσουν από τον ίδιο το Βασιλιά ψωμί και αψηφώντας πύλες, φύλακες και στρατό βρήκαν τα διαμερίσματά της βασιλικής οικογένειας και τους μετέφεραν όλους στην πρωτεύουσα) πρωτοστατούσαν φωνάζοντας συνθήματα της Επανάστασης και πετώντας βρωμιές και σάπια λαχανικά στην Πρώην Βασίλισσα.
Λένε ότι η Μαρία Αντουανέττα έσκυψε και σήκωσε με χάρη ένα τέτοιο σάπιο κρεμμύδι και το μύρισε σα να της είχαν προσφέρει τριαντάφυλλο την ώρα του χορού . Η ιστορία είναι χαρακτηριστικά φτιαχτή, κάποιου αδαούς που δεν κατανοεί τι είναι ο βαθύς πόνος , μα ούτε μπορεί να φανταστεί την αγεφύρωτη απόσταση που, στα ίδια της τα μάτια, εκείνη, ως απόγονος Καισάρων, είχε από τις αόρατες γι’ αυτήν ‘Ψαρούδες’. Μια απόσταση που τελικά είναι κι ένα απ’ τα αίτια άγριου μίσους και οργής προς την ασπρομάλλα 37χρονη χήρα που είναι γνωστό πως ούτε στα νιάτα και τις δόξες της δε αγάπησε κοσμικές προστριβές και κατινιές του σαλονιού. Πρώτα-πρώτα διότι ήταν μυωπική κι αν κάτι μύρισε ίσως να ήταν για να δει τι ήταν, αλλά πιο πιθανό είναι να είχε αλλού το νου της. Όμως, κυρίως, πώς θα έπιανε κάτι αφού τα χέρια της σε όλη τη διαδρομή ήταν δεμένα πίσω από την πλάτη της; Αυτά μάλιστα τα δεμένα χέρια μαζί με την εξάντληση και τη μυωπία της στη διαδρομή στο πρωινό φως μετά από μήνες στο σκοτεινό κελί είναι, όπως διηγείται ο Στέφαν Τσβάιχ στην εξαιρετική βιογραφία της, η αιτία που σκόνταψε πάνω στο Δήμιο ανεβαίνοντας στην καρμανιόλα.
Τσβάιχ. Πληροφορία ως κάτι πιο προσωπικό, αν διασκεδάσατε που φέρνω τόσες λεπτομέρειες:
Διάβασα 12 ετών τη βιογραφία της από τον συμπατριώτη της Στέφαν Τσβάιχ (την οποία συστήνω) κι έγινε αιτία στο Παρίσι να πάω στην Κονσιερζερί τη φυλακή της, να χαρώ τις Βερσαλλίες που λάτρεψα και με κατέκτησαν κι αυτές και οι κήποι και το Ροκοκό ως ρυθμός και της απλότητας καλαισθησία του Τριανόν που μου καλλιέργησε μια εκτίμηση βαθιά της Φύσης, κι είχαν αυτές οι πολύ νεανικές ανακαλύψεις μου συνέπεια το μακρύ αισθητικό και πολιτικό ταξίδι απ’ το οποίο δεν έχω επιστρέψει ακόμα.
Να και οδηγίες πώς να πείτε ένα ρημάδι 'ευχαριστώ'. Όλα τα βρίσκει ο άνθρωπος στο Ίντερνετ.
______________________________________________________